Leike van Wersch

Huwelijk van Leo (Leike) van Wersch met Berthe Delhaye op 2 juni 1937 in Welkenraedt (B). Het bruidsmeisje is de vijfjarige Anne Therese Havenith, dochter van de zus van Leo: Tonia van Wersch die met Jacques Havenith trouwde.

Leo van Wersch werd  in 1908 in Simpelveld geboren. Zijn ouders bezaten toen het hotel Van Wersch aan de Kerkstraat. Opvallend was dat Leike (= Limburgs voor Leo of Lei) rood haar had. In 1923 begonnen zijn ouders met de Witte Bioscoop in Simpelveld in de zaal achter het hotel. Na de dood van zijn ouders, zijn moeder overleed in 1932, werd Leike opeens directeur van een bioscoop. In 1937 trouwde hij de Belgische Berthe Delhaye, Zij kregen vijf kinderen.
Leike was een levensgenieter die zaken doen minder vond maar contacten met mensen juist zocht. Zijn dochter zei eens over haar vader: Wanneer onze pap wekte, waarschuwden de kleine-leikemensen geschrokken de politie. bevestigde hij een schilderijtje aan de muur dan lagen ’s anderdaags de lijst en spijker op de vloer.
In zijn jongere jaren maakte hij graag muziek, soms samen met zijn oudste broer Max. Leike speelde tuba en Max de piano. In januari 1929 won Leike de eerste prijs met zijn tubaspel tijdens de internationale Vocaal en Instrumentale wedstrijd, uitgeschreven door de fanfare Vooruit uit Heer. De jaren erna bleven de eerste prijzen binnenstromen. De krant schreef in december 1932: Deze solist is van de 3e afdeling tot en met de Superieure afdeling op iedere muziekwedstrijd telkens weer bekroond geworden met een 1e prijs. Voorwaar een prachtige prestatie voor zoo’n jeugdige muzikant. Hij was leike van wersch22 jaar). In 1933: Alweer bekroond tijdens het internationale solisten-concours in Eijsden won hij de beste prijs in de superieure afdeling. Zeker tot begin van de oorlog speelde hij, ook in wedstrijdverband, de tuba, waarbij hij altijd de 1e prijs won in de Superieure afdeling.  Het is dan ook niet vreemd dat Leike in de harmonie St. Caecilia in Simpelveld speelde, de harmonie die mede opgericht was door zijn vader en in de zaal bij het hotel hun repetitieruimte had.

Doebele Forto

Ook later zat hij in de carnavalsband Doebele Forte waar hij natuurlijk tuba speelde. Zijn vrouw Berthe zat vanaf het begin in 1968 tot 1979 in het bestuur  van Doebele Forto in Simpelveld. Op de website van Doebele Forto staat dan ook: In het carnavalsseizoen 1968 – 1969 kwam André Jorissen, in Simpelveld en omstreken beter bekend als “d’r Dre” met het grandioze idee om de oude harmonie van Leo’s vader nieuw leven in te blazen. Leo ofwel ’t Leike en een muzikant in hart en nieren, was direct te porren voor dat idee. Hij dook de zolder op. Daar lagen onder het stof en de spinnenwebben diverse oude muziekinstrumenten. Het stof werd er afgeklopt en de instrumenten werden onder de 16 aanwezige stamgasten van zijn café verdeeld. Het merendeel van deze mensen kon geen noot lezen, om maar helemaal niet te zwijgen van een instrument bespelen. De meesten van hen wisten niet eens aan welke kant men moest blazen.

leike-doebele

SIMPELVELD, 3 febr. — Tijdens de drie dolle dagen zullen alle cafés in Simpelveld bezocht worden door de onlangs opgerichte carnavalsharmonie en verder muziekgezelschappen van het kloosterstadje. De initiatiefnemer Leike van Wersch tevens directeur en dirigent heeft een deel van het instrumentarium uit zijn eigen verzameling ter beschikking gesteld. Andere instrumenten zijn geleend van de fanfare van Huls en de harmonie St. Cecilia. De bijna twee meter lange zoon van Maxim van Wersch is benoemd tot vaandeldrager. De karnavalsharmonie heeft de oude uniformen van de schutterij St. George gekregen. De bestuursleden zullen een hoge
hoed dragen. Tamboer maïtre is de boezemvriend van Leike van Wersch, André Jorissen. Met de oprichting van de harmonie is de lang gekoesterde wens van Leike in vervulling gegaan. Hij treedt als dirigent in het spoor van zijn vader, die vijftig jaar geleden de harmonie St. Cecilia leidde.

bron: Limburgsch Dagblad 1970

Leike staat rechts tussen de twee dames.

Doebele Forto heette aanvankelijke bij de oprichting in 1969 “Ouw Harmonie”. Op de foto staan: de drie heren links zijn Harrie Kerkhoff, Bessems, Jupke Wachelder. Daarnaast oprichter Leike van Wersch, geflankeerd door de dames Nellie Weeren-Bonten, Monique Jennes -v. Wersch, Maria v. Wersch – Caris
Op de voorgrond rechts mede-oprichter en gangmaker André Jorissen. Op de achtergrond Charel v. Wersch, Rene v. Wersch, Jo Pistorius, Joep Wings, Jan Grooten, Roy Weeren, Matt Strik, Manfred Jennes, Jan Brock, Rob Kohl, Hub Vleugels, Karl Caubo.

Behalve dat Berthe dus in Doebele Forto zat, was zij al eerder actief in het verenigingsleven van Simpelveld. In 1964 was zij voorzitster van het actieve damescomité van de voetbalvereniging SV Simpelveld. In dat jaar was hun zoon René ook uitgeroepen tot heerser over de Woeësj-ioeppe.

Wassen beeld

Een wassen beeld van Leike van Wersch, de bioscoop exploitant in Simpelveld. Het beeld werd door zuster Hubertina Stahl van het klooster van het Arme Kindje Jesus in Simpelveld gemaakt. Zij heeft ook de wassen kerst-beelden van de kerk van Simpelveld gemaakt.

Witte Bioscoop

Na het overlijden van zijn ouders nam hij de Witte Bioscoop over. Eerst samen met zijn broer Max en daarna, in 1949, alleen. Hij opende een tweede vestiging in Bocholtz en wilde uiteindelijk in de vijftiger jaren een nieuwe bouwen. Klik hier voor het verhaal van de Witte Bioscoop.

Jacht

leike-jachtBij een bourgondische man in die tijd hoort natuurlijk de jacht. In 1948 schreef het Limburgsch Dagblad:  SIMPELVELD
Vos geschoten. — Dhr. Leo van Wersch heeft dit jachtseizoen wel een buitengewoon goede jacht gehad. Zoals bekend behoort dhr. v. Wersch
tot die jagers, die onlangs in de omgeving van Baneheide niet minder dan vijf everzwijnen en een vos wisten neer te leggen. Maandag j.l. trok hij opnieuw, doch voor het laatste in dit seizoen, ter jacht, en ook deze keer was het geluk wederom met hem. Het resultaat was dat hij andermaal doch thans in de „Drischenkoul” een pracht vos wist neer te leggen. Het was een z.g. „overjarig” dier, dat prachtig in zijn haren zat.
Merkwaardig is, dat dhr v Wersch de bovengenoemde successen behaalde gedurende zijn 25e jachtseizoen.

In 1947 verschenen opeens zes wilde zwijnen in het dorp Simpelveld. Er werden diverse jagers, waaronder Leike, opgeroepen om er achter aan te gaan. Mijnwerkers, boeren, burgers liepen mee in de drijfjacht met stokken. Na enkele uren waren er vijf geschoten en een vos die toevallig daar in de buurt was. Het was zo’n zeldzaam gebeuren dat er natuurlijk een foto van gemaakt moest worden.

leike-jachtpartij

Leike was  de penningsmeester van de Jagersvereniging. In 1965 telde de Simpelveldse vereniging zestien leden. Op zijn bidprentje staat dan ook Hij zou dit jaar zijn vijftigjarig jubileum gevierd hebben als lid van de Koninklijke Nederlandse Jagersvereniging. Op jacht gaan was zijn lust en leven.

leike-29-dec-1964

Robijnen jager uit Simpelveld

’t Leike stond oog in oog met een everzwijn.

Het Leike behoort tot de oude kern van echte Simpelveldnaren. Trouwe bezoeker van practisch alle raadsvergaderingen is hij wonder wel op de hoogte met hetgeen er reilt en zeilt in de gemeentelijke keuken. Al behoort hij dan ook niet tot de vroede vaderen, hij oefent onmiskenbaar een dwingen de invloed uit wanneer er belang rijke zaken aan de orde komen. Zo bijvoorbeeld toen de verlenging van het sluitingsuur op de agenda prijkte. Nu moet men weten dat dit voor het Leike, zelf een caféhouder, een kwestie van leven of dood was. Hij stapte dan ook de fraaie raadszaal binnen met zijn zak vol kogels. „Als ze niet voor stemmen, schiet ik ze een blauwe boon in hun kop”. Krachtige woorden. Het voorstel werd dan ook met algemene stemmen aangenomen.

Leike kan met kogels in zijn zak rond lopen. Hij staat bekend als een hoog gewaardeerd jager en sportief mens. Leike van Wersch is wat men noemt  een weidelijk jager. Het is nu veertig jaar geleden dat het Leike voor het eerst na een dampende jacht met een haas huiswaarts keerde. Trots als een pauw en zelfverzekerd als een ervaren rot Wat vooral voor de nu 57-jarige jager pleit is zijn liefde voor het dier. Nooit zal hij zonder noodzaak zijn geweer aan de schouder zetten. Toen we bij een stevige pint gezellig rond de kachel zaten bij Leike kwamen onvermijdelijk  de jagersverhalen los. Verhalen waarmee we ettelijke Land van Rodes zouden kunnen vullen.

Zijn meest onvergetelijke belevenis vond Leike van Wersch wel het neerleggen van een everzwijn. In de bossen rond Nyswiller was het wilde beest gesignaleerd. Boeren riepen de hulp van jagers in. Voor elke echte jager is de jacht op een wild zwijn natuurlijk de kans van zijn leven. Leike greep dan de ook zijn dubbelloops en trok er op uit. Meneer zwijn was niet van gisteren en rook onraad met zijn zesde zintuig. Gevolg: het beest  was onvindbaar. Tot op een goede dag… Leike dwaalde door de bossen…. het beest zijn kop uit de struiken stak en de jager recht in zijn gezicht keek.

Belden leken even erg geschrokken. Zes onderdanen stonden stokstijf en trilden als espenbladeren. Gelukkig raapte ’t Leike het eerst zijn positieven bij elkaar. Niet zonder moeite, naar hij ons achteraf vertelde. Met een welgemikt schot werd het wilde beest tegen de vlakte gelegd. Je hoort tegenwoordig nog altijd over de jacht op het everzwijn van Nijswiller vertellen, alleen worden de verhalen elk jaar wat wilder.

De heer van Wersch heeft in Simpelveld een jagersclub opgericht. Voorzitter is de heer Muyres uit Schaesberg . Samen organiseert men drijfjachten en houdt men de jachtgebieden in stand.

bron: Limburgsch Dagblad december 1964.

Hotel restaurant ’t Zuiden

Dertien jaar lang, vanaf 1962, had het echtpaar het hotel Het Zuiden in de Dorpstraat 18 in Simpelveld.Dit was voorheen al een café geweest van de familie Didden.

1966
1966

Begin april was de eerste dinsdag van 1963 een trieste dag want toen sloot de Witte Bioscoop in Simpelveld. Hij ging wel door met zijn Witte Bioscoop in Bocholtz. Dacht je dat Simpelveld daarna verstoken was van films. Nee, want hij draaide de films nu in zijn hotel Het Zuiden. Het hotel werd ook gebruikt als pleisterplaats van het Arbeidsbureau en andere bedrijven die hier afspraken maakten met werkzoekenden. En natuurlijk de verschillende verenigingen. Bijvoorbeeld de supportersvereniging van de Televizierwielerploeg, de schutterij St. George, de tafelvoetbalbond,

hotel-zuiden

De naam Het Zuiden is niet origineel. Op Dorpstraat 20, dus er direct naast, zat in die dagen Machinefabriek en Staalconstructiebedrijf Het Zuiden. In 1965 verhuisde het bedrijf naar Kerkrade en was in 2009 failliet verklaard.

Leike was een van de markante figuren in Simpelveld. Daarom stond zijn leven ook in het boekje 50 markante dorpsfiguren uit 1989 beschreven. En de advertentie laat zijn portret zien.
leike-1989

Klik hier voor Leo van Wersch in de Simpelveldse Tak.

Een Stamgenoten website