Arolson Archives

Arolsen Archives – het Duitse Internationaal Centrum voor Nazi Vervolgingen heeft  meer dan 13 miljoen documenten uit de concentratiekampen, waaronder gevangenenkaarten en overlijdensberichten, online gezet om Tweede Wereldoorlog-onderzoekers en anderen te helpen het lot van slachtoffers te onderzoeken. Van die 13 miljoen namen zijn er toch nog drie van Stamgenoten. Liever was het natuurlijk dat er geen enkele Stamgenoot/note daar bekend was.

Van de drie zijn er twee levend teruggekomen en de derde? Dat blijkt een onbekende Stamgenoot te zijn.

De eerste kaart is van Anne Marie Vanwersch (Heerlense Tak). Zij was in 1904 met Louis Martin getrouwd. Toen zij op 7 maart 1945 gevangen werd genomen, was zij 65 jaar. Gelukkig werd zij op 22 april 1945 vanuit Mauthausen vrijgelaten. Er zijn twee kaarten van haar. Op de ene staat haar geboortedatum als 28 november 1899, en op de tweede staat de juiste datum: 28 november 1879.

De tweede kaart is van apotheker Louis van Wersch (Kerkraadse Tak).   Louis heeft vijf maanden in Buchenwald gezeten. De kaart vermeld 3.II.1941.  Dit moet dus als 3 februari 1941 gelezen worden. Hij was daar als gijzelaar/krijgsgevangene geplaatst vanwege zijn verzetswerk. Hij had nummer 4027.

Nadat de Duitsers in 1940 Nederland binnengevallen waren, liet de regering van Nederlands-Indië 2400 Duitse mannen gevangen zetten. Daarop namen de Duitsers in Nederland in juli 1940 represailles en de SD nam 232 mensen gevangen en bracht die over naar Buchenwald. Doordat de Duitse gevangenen op Nederlands-Indië niet vrijkwamen, werd door Seijss-Inquart in oktober 1940 een nieuwe lijst samengesteld van 116 prominente gijzelaars. Onder hen waren politici als dr. Willem Drees, professoren, lokale notabelen en kunstenaars. Zodoende werd Louis van Wersch ook gearresteerd. Beide groepen Nederlanders werden de Indische Gijzelaars genoemd en werden als krijgsgevangenen beschouwd waardoor zij een betere behandeling kregen. Zij hoefden niet te werken en mochten niet mishandeld worden. Omdat de Duitsers er uiteindelijk geen heil in deze gevangenen zien, werden ze in het voorjaar en in de zomer van 1941 vrijgelaten. Louis werd op 3 februari 1941 vrijgelaten. Hij was 80 kilo toen hij ging en 40 bij terugkomst.

Bron: deels uit het boek Nederlander in Buchenwald 1940-1945 van Kirsten Snijders.

De derde kaart is van Leonardus van Wersch. Hij zat in Kamp Amersfoort gevangen. Hij is een onbekende Stamgenoot. Omdat hij in Eindhoven woonde, kan het ook zo zijn dat hij Leonardus Wersch heette.

Klik hier voor het Duitse archief

Een Stamgenoten website