Willem van Wersch, winkelier

willem-horlogerie

Winkelier Willem van Wersch was aan de Veemarkt in Heerlen voordat de oude Stadsschouwburg gebouwd werd. In 1893 verkocht hij naast horloges ook sigaren. In 1899 verhuisden zij naar het Wilhelminaplein in Heerlen. In de deuropening op de foto staat zijn oudste dochter Anna Maria Elisabeth (Lieske) van Wersch, geboren Heerlen Veemarkt 18 juli 1898, overleden Heerlen Ziekenhuis 22 juni 1955.

Zijn eerste vrouw, Anna Havenith, overleed al in 1900, 25 jaar oud. Hij trouwde twee jaar later met haar zus, Maria Havenith, die in 1931 overleed, slechts 53 jaar oud. Willem overleed in 1918, 45 jaar oud. Hij was 14 jaar met Maria getrouwd geweest.

willem van wersch en maria havenith
Willem van Wersch en  zijn tweede vrouw Maria Havenith.

Naast dat winkelier Willem van Wersch horlogemaker was en zijn vrouw de winkel in sigaren dreef, werkte hij vanaf 1909 bij de gemeente Heerlen als ambtenaar. Eerst als deurwaarder en enige tijd gecombineerd met gemeentebode   Zijn traktement als bode werd verhoogd naar van ƒ 250 naar ƒ 350 omdat hij doet goed zijn best doet. Ook werd in de gemeenteraad voorgesteld of hij wellicht een fiets zou kunnen krijgen. Dat werd afgewezen. Zijn eervol ontslag als deurwaarder was in 1915 en juli 1916 was de benoeming tot de allereerste marktmeester van Heerlen tegen een wedde van ƒ 300,- per jaar. In 1917 werd hij wegens ziekte te werk gesteld op de administratie van de gemeente. De nieuwe gemeentebode werd de heer H Stolman uit Heerlen. 

Ontwikkeling

Als winkelier Willem van Wersch ging hij ook verder. In 1903 voegde hij een galvanische inrichting toe voor het verzilveren en vergulden van sieraden. Via een advertentie in 1908 bood hij zijn winkelhuis per 1 december 1908 te huur aan aan het Wilhelminaplein. Zelf verhuisden zij naar de Hochstenbach in Heerlen,  Schaesbergerweg 97.

Eind 1903 stelde hij zich kandidaat voor het bestuur van de R.K. Volksbond Heerlen en werd met vier anderen gekozen. Onder de Volksbond viel bv ook de Metaalbewerkingsvereeniging. In dec 1904 moest Willem statutair aftreden. Hij was tweede secretaris. Eind december 1904 werd hij herkozen.

ambtenaren HeerlenDe ambtenaren van de gemeente Heerlen in 1914.

Bij de rode pijl staat Marie Hubert Willem (roepnaam Willem) van Wersch, geboren in 1872.
Staand: van links naar rechts: Schobben, schrijver, Hochstenbach, ambtenaar van de burgerlijke stand, Stappers, adjunct commies, De Feber, bevolkingsagent, Eussen, adjunct commies, Schoolmeesters, ambtenaar, Van Wersch, bode, Spelthan, schrijver.
Zittend van links naar rechts: Gorissen, klerk, Hens, hoofdcommies, Grootjans, gemeentesecretaris, Smits, adjunct commies, Van Gurp, commies.

Winkelier Willem van Wersch was de enige zoon van Jan Anton Willem die niet de verf inging terwijl zijn vier andere broers allemaal die richting op gegaan waren. Willem was onder meer horloger. Ook was hij net als zijn broer Ferd, lid van de vrijwillige brandweer. In het boek Van blusemmer tot schuimkanon over de vrijwillige brandweer van Heerlen in de periode 1862 tot 1984 stond over hem de volgende regels:
Op 8 april 1908 werd de vrijwillige brandweer van Heerlen opgericht en werd W. van Wersch benoemd tot onder-voorzitter. Hij voldeed aan alle gestelde voorwaarden te weten een onbesproken gedrag en inwoner van Heerlen te zijn, lichamelijk geschikt en niet ouder dan 40 jaar.

De Toerist 1902

lim-dgbld-5-nov-1918

Zijn tweede vrouw, Maria Elisabeth Havenith ging na de dood van haar man,  alleen in juli 1919 naar Meerssen en schreef zich in 1920 weer in in Heerlen vanuit Gulpen. 

familie van wersch uit Heerlen

Drie van de negen kinderen van Willem en Maria van Wersch-Havenith
Lor, Mariëtte en Marietje van Wersch
– Jozef Hubert Laurent (Lor)  (1907-1969)) was electricien. Hij voorzag de eerste boerderijen in Limburg van electriciteit. Zijn hobby was belichter van de Heerlense schouwburg.
– Mariëtte (Hubertina Jozefina Mariëtte) was zijn jongste dochter 
– Hubertina Wilhelmina Maria (Marietje) 1905-1941

Uit het eerste huwelijk werd Lieske, geboren.

In 1939 schreef de krant over de historie van Heerlen: Tenslotte  de onmisbare gemeentebode v. Wersch, die een belangrijke rol in de Heerlense samenleving vervulde.

Sociaal leven

Twee broers van Willem: Ferd en Edmond waren zeer actief in het sociale verenigingsleven van Heerlen. Willem was minder actief. In 1902 vierde onder leiding van Edmond de gymnastiekvereniging Coriovallum grote successen. Tijdens een van die wedstrijden kon Edmond er niet bij zijn en liet zich vertegenwoordigen door zijn broer Willem. Coriovallum won in Mariadorf vier eerste prijzen. Die prijzen stonden daarna in de etalage van Willem aan het Wilhelminaplein. Enkele jaren daarna werd Willem secretaris van de gymnastiekvereniging en kort daarna voorzitter. Tijdens de internationale gymnastiekwedstrijd in Keulen won Corriovallum de eerste prijs Een woord van lof mag zeker niet onthouden worden aan den energieken directeur W. van Wersch.

Bij zijn overlijden schreef de Limburger Koerier: Na een langdurige ongesteldheid overleed gisteren alhier dhr. W. Van Wersch oud-gemeentebode en marktmeester. R.I.P. Zijn weduwe plaatste drie weken later een dank- je advertentie waarin zij het gemeentebestuur dankte: de ambtenaren en politie van Heerlen, de Vrijwillige Landstorm Compagnie, de Vrijwillige Brandweer en de leden der Aartsbroederschap van de H. Familie.

Klik hier voor Willem van Wersch in de Heerlense Tak.

Een Stamgenoten website