2026
Varkenshoederij Kuusj is de Streekheld van 2025!
Varkens horen niet in hokken. Van nature leven zij buiten en scharrelen hun voedsel bij elkaar in de e natuur.. Dat levert een veel smakelijker resultaat op. Die boodschap dragen Amy en Joshua van Wersch sinds 2026 uit met hun Varkenshoederij Kuusj in Mechelen. Ze werden uitgeroepen tot Streekheld 2025 als eerste innovatieve streekproducent van Limburg.
Rabobank en LIOF initieerden de Streekheld Award Limburg en reikten deze uit op zondag 5 oktober tijdens het gratis streekproductenfestival “Proef je Regio” in MECC Maastricht. De Streekheld Award is een stimuleringsprijs voor ondernemers die streekproducten maken of verkopen. Rabobank en LIOF willen de innovatie en zichtbaarheid van Limburgse streekproducten versterken. Hun doel is om deze producten via retail en horeca op het bord van de consument te krijgen. Ze ondersteunen ondernemers met kennis, netwerk, financiering en/ of subsidies, en helpen hen hun innovaties te versnellen.
Joshua van Wersch: “Tijdens onze studie zagen we hoe er door de jaren heen een industrie is ontstaan rondom voedselproductie. Wij willen tonen dat het ook anders kan. Van oudsher speelt het varken een belangrijke rol in een gezond eco-systeem. Wij willen hier terug gebruik van maken.
Al onze Kuusje hebben jaarrond de beschikking over verschillende percelen, zoals akkers en weiden. Zo leven zij buiten in natuurlijke vrijheid.”
Amy: “Na een jaar worden de Kuusje diervriendelijk geslacht. In ons eigen vleesatelier wordt het vlees verwerkt tot een hoogwaardig assortiment aan hoogwaardige producten. Zo bieden wij een brede selectie aan vers vlees, vleeswaren en kant-en-klare producten. Deze zijn beschikbaar via streekproductenwinkels, de horeca en onze website. We leveren inmiddels in heel Nederland. En we geven dagbesteding aan mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.
Joshua: “Streekproducten passen perfect binnen de voedseltransitie. Ze dragen bij aan een toekomstbestendig voedselsysteem met kortere ketens, eerlijke prijzen, minder uitstoot en minder verspilling.”
Amy is trots op de titel “Streekheld 2025”. De jury bestond uit Jean Thoma (biologisch restaurant Aan Sjuuteeänjd Schinnen (eerste Groene Michelinster van Limburg), Mireille Schreurs
(Rabobank), Tamara Weide (LIOF), Ria Joosten (Ria Joosten Evenementen & Catering) en Suzanne Görtz (LLTB). Niet de eerste de besten.
U kunt Varkenshoederij Kuusj bezoeken na afspraak en u inschrijven voor de nieuwsbrief.
Varkenshoederij Kuusj:
Hilleshagerweg 47a, 6281 AD Mechelen
telefoon 06 18 95 70 56
info@devarkenshoederij.nl
Vleesatelier Kuusj:
Hoofdstraat 63, Mechelen
bron: Gastvrij, december 2025-februari 2026: Tekst: Bert Salden
2025
Kuusj en Kuusj & Ko, winnaar Streekheld Award 2025
Duurzaam van big tot bord.
Varkenshoederij Kuusj, inclusief het bijbehorende vleesatelier Kuusj & Ko (dialect voor varken en koe), is aan de vooravond van BBB Maastricht 2025 uitgeroepen tot winnaar van de Streekheld Award 2025, een initiatief van LIOF en Rabobank, in samenwerking met regionale partners. De prijs bekroont ondernemers die zich onderscheiden in de productie, verwerking of promotie van Limburgse streekproducten.
Kuusj bestaat volgend jaar tien jaar. Het bedrijf van Amy Heuts en Joshua van Wersch werkt volgens het principe van korte ketens en natuurinclusieve landbouw. Hun dieren groeien langzaam op, krijgen alle ruimte om rond te scharrelen en worden niet geënt.
Zo ontstaat een sterk en robuust ras, dat vlees oplevert met een bijzondere structuur en smaak, legt Amy uit. Steeds meer mensen willen weten waar hun vlees vandaan komt. Ze vinden het bovendien fijn om te weten dat het dier waarvan hun vlees afkomstig is een goed leven heeft gehad.”
Het avontuur begon in 2016 met slechts twee biggetjes.
Amy – in Born opgeleid tot dierenassistente – en Joshua – afgestudeerd in dier- en veehouderij aan de HAS Hogeschool in Den Bosch – bouwden hun droom stap voor stap op. Begin 2024 werd het bedrijf getroffen door een grote brand die nagenoeg alle dieren het leven kostte. Inmiddels bestaat de varkenshouderij weer uit tachtig dieren.
De klantenkring van Kuusj varieert van bewuste vleeseters tot horecazaken in het topsegment die dezelfde duurzame filosofie delen. Het vlees van Kuusj & Ko is behalve in het vleesatelier in de Hoofdstraat in Mechelen op bestelling verkrijgbaar door heel Nederland.
De varkens leven jaarrond in bossen, weilanden en akkers, waar ze eten wat de natuur biedt. „Eigenlijk leven ze een beetje als wilde zwijnen – echte opruimers van de natuur”, aldus Amy.
Dat is goed voor de biodiversiteit. De boeren met wie wij samenwerken gebruiken nauwelijks pesticiden.”
Kuusj & Ko werkt nauw samen met andere Limburgse streekproducenten. Een van hun bijzondere producten is een ham die wordt gepekeld in rode wijn afkomstig van Wijndomein St. Martinus in Vijlen. De vitrine in het vleesatelier ligt vol met duurzame producten waar de liefhebber van goed en eerlijk eten blij van wordt.
Opvallend is dat het prijsverschil met vlees uit andere winkels relatief beperkt is. Amy beaamt dit. „Als je, zoals wij, werkt met korte ketens, zijn er maar weinig partijen die eraan hoeven te verdienen. Dat scheelt een stuk”
bron: tekst Maarten van Laarhoven, beeld: Kuusj & Co. in Ondernemen in Limburg, najaar 2025: Limburg Award.
en in het Limburgse blad Chapeau stond in januari 2025 een artikel over Kuusj.
2024
Begin januari brandde de diervriendelijke varkenshouderij van Joshua van Wersch in Teuven af. Er werd direct een inzamelingsactie voor hem op touw gezet. Inmiddels is er al meer dan € 44.000 geschonken.
2020
Halverwege juni 2020 werd Joshua door RTL4 geïnterviewd. Ook werden zijn varkens in een schitterende omgeving gefilmd. Joshua is wellicht de laatste Stamgenoot die boer is.
2019
In De Limburger van 14 april 2019 stond bovenstaande foto en een artikel over de Kuusjkes van Joshua. Hij kwam er ook mee op de regionale tv.
In het blad Pigbusiness stond on verstaand artikel.
Geen steun voor kleinschalig Zuid-Limburgs varkensinitiatief
Voor het 3 jaar geleden gestarte initiatief van Joshua van Wersch voor het op kleine schaal houden van varkens achter de ouderlijke boerderij in het Zuid-Limburgse dorp Hilleshagen-Mechelen is veel sympathie. Desondanks krijgt dit initiatief geen steun van de gemeente Gulpen-Wittem en de provincie Limburg om een noodzakelijk stalletje te bouwen. Hierdoor is Van Wersch gedwongen de opfok te verplaatsen naar het Belgische Teuven.
Varkenshouderij ‘De Kuusj’ voldoet aan de hoogste eisen qua dierwelzijn. De varkens lopen los in enkele weilanden en een bosperceel. Ze beschikken over een modderbad. Ze eten regionaal geproduceerd voer. Het slachten en uitbenen vinden plaats binnen een straal van circa 15 kilometer. Het vlees wordt door particulieren en enkele toprestaurateurs hoog gewaardeerd. Daarnaast vormen de huidige 8 zeugen en circa 50 gespeende biggen en vleesvarkens in de weilanden een attractie voor wandelaars die de route volgen tussen Mechelen en Vaals.
Wekelijks laat Van Wersch een of twee varkens slachten. Om aan de vraag te voldoen wil hij dit verhogen naar 3 dieren. Om dit te realiseren zal zijn nevenbedrijf moeten doorgroeien. Voor deze groei en om alle varkens in de winter een goede opvang te bieden is een nieuwe stal, van beperkte omvang, nodig. Van Wersch heeft informatieve gesprekken gevoerd met gemeente en provincie. Hieruit werd al snel duidelijk dat hij geen medewerking krijgt. Voor nieuwvestiging van intensieve veehouderijen of glastuinbouw is er in Zuid-Limburg geen ruimte.
Zie voor meer informatie de site van Pigbusiness.
bron: Pigbusiness, 16/04/19
2018
Boer zoekt vrouw
Varkenshoeder anno 2016
Lease een varken.
Het kan binnenkort. Joshua van Wersch, een jonge veeboer uit Hilleshagen bij Mechelen, gaat voor anderen varkens hoeden. En hij levert de ‘kuusjkes’ later als vleespakket af.
Vrolijk rollebollen de varkens in de ondiepe modderpoel. Ze knorren van genot. “Op deze manier maken ze hun huid schoon”, zegt Joshua van Wersch, “maar de modder beschermt hen ook tegen de felle zon.”
Als de jonge varkenshouder de waterslang pakt en de beesten natspuit, is het feest compleet. De ‘kuusjes’ richten zich op en schudden zich uit. De modderspatten vliegen in het rond. Vervolgens duiken de beesten weer met een lompe plons in de frisse drek.
Huidige tijd
Van Wersch is 21 en nog niet zo lang geleden afgestudeerd aan de Hogere Agrarische School in Den Bosch. Hij wil varkensboer worden, net als zijn opa. Maar dan wel op een manier die past bij de huidige tijd: “Ik wil dat de varkens het hele jaar door buiten zijn en een heel mooi leven zonder stress hebben voordat ze naar het slachthuis gaan.”
Foto: Johannes Timmermans.
Rendabel
Achter zijn ouderlijke woning in Hilleshagen, halverwege Mechelen en Vijlen, lopen inmiddels een stuk of tien varkens rond. Om het bedrijf rendabel te maken, moeten er nog aardig wat beesten bij komen. Daarvoor heeft hij geld nodig.
Vroeger ging een jonge veeboer daarvoor naar de plaatselijke bank. Van Wersch heeft echter iets anders bedacht: crowdfunding, of in dit geval ‘crowdfarming’. Hij verkoopt stukjes varken aan mensen, zorgt voor de dieren tot zij geslacht kunnen worden en betaalt zijn klanten vervolgens terug met een vleespakket of – voor de vegetariërs – een mooie dag op het land.
“Eigenlijk is dat systeem heel oud”, legt hij uit. “De Romeinen hadden al varkenshoeders die voor anderen op de dieren pasten. In principe doe ik datzelfde, maar dan wel in een eigentijdse variant.”
Oormerk
Geïnteresseerden kunnen zich voor een bedrag van 100, 250 of 400 euro inkopen in Van Wersch’ varkenshoederij. Ze krijgen daarvoor een certificaat met onder meer het nummer op het oormerk van ‘hun’ varken. “Ze mogen uiteraard ook altijd komen kijken naar hun kuusj,” benadrukt hij, “zodat ze zelf kunnen zien dat hun varken bij ons goed wordt verzorgd.”
Gezond
De varkens leven in een weiland met een klein bosje, wat gras en een kleine moestuin. Ze vreten in principe wat de natuur hun geeft: ‘s winters eikels, in het voorjaar kruiden uit de wei en ‘s zomers valfruit van de bomen.” Daardoor groeien de varkens minder snel, maar krijg je wel heel mooi, rood vlees van hartstikke gezonde varkens.”
bron: de Limburger 23 juli 2016. Tekst: René Willems.
Joshua van Wersch zet eigen bedrijf voor het hoeden van varkens op.
Joshua van Wersch woont met zijn ouders in een voormalige boerderij in het Zuid-Limburgse Mechelen. En hoewel hij niet direct een agrarische achtergrond heeft in de zin van dat zijn ouders een bedrijf hebben thuis, wist hij toch al snel dat hij iets in de agrarische sector wilde gaan doen. Als kind was hij namelijk al gepassioneerd bezig met het houden, slachten en verkopen van konijnen en de jacht. Daarom besloot hij Dier- en Veehouderij te gaan studeren. De studie bleek heel goed voor zijn persoonlijke ontwikkeling. Joshua liep bijvoorbeeld stage in Zeeland én Nieuw-Zeeland.
Meteen verknocht aan Topklas Ondernemen
Zonder te weten wat Topklas Ondernemen precies inhield, was Joshua meteen verkocht bij het horen van deze naam. “Omdat ik iets significants wilde betekenen voor de wereld en niet stil kon zitten, ontstond mijn ondernemersdrang. Ik wist mijn visie en drijfveren te vertalen in een nieuwe onderneming: De Varkenshoederij.” Met het geloof dat je zelfstandig sneller stappen zet, maar samen verder komt, besloot Joshua naast het zelfstandig ondernemen ook af te studeren binnen de beroepsdracht Natuurlijke Boeren.
Varkens hoeden
“Eigenlijk had ik altijd een voorkeur voor rundvee”, vertelt Joshua. “Maar nadat ik zes weken stage had gelopen bij een varkenshouderij, kwam ik met 2 biggen thuis. Zo begon mijn liefde voor varkens. Ik hield ze al een tijd als hobby en ineens kwam ik op het idee om ermee te gaan ondernemen.” Maar wat is dat, varkens hoeden? “Dat betekent dat de varkens het gehele jaar buiten lopen op het land. In de lente en zomer lopen ze bijvoorbeeld op grasland, in de herfst bevinden ze zich op akkers en ruimen de resten van de oogst op. En in de winter ruimen ze het ook op.”
Kleinschalig begonnen en nu uitbreiden.
Joshua legt uit dat hij kleinschalig is begonnen en 3 hectare land van zijn grootvader gebruikt. “Maar ik wil graag uitbreiden en ben daarvoor in gesprek met natuurorganisaties, boeren en particulieren die grond bezitten.” Komt varkens hoeden veel voor? Volgens Joshua zie je het wel in het noorden van Nederland, maar in Limburg is hij uniek. “In het buitenland zie je het ook wel. Het varkensvlees dat gebruikt wordt voor Ibericoham komt van varkens die gehoed worden.” Joshua werkt ook samen andere partijen, zo ontwikkelt hij samen met een restaurant een ‘stoerburger’.
Sector in de lift helpen
“Joshua is een intreder in de sector omdat hij van huis uit geen agrarisch bedrijf heeft”, zegt Rob Heijs van Topklas Ondernemen over hem. “Bovendien gebruikt hij een nieuw businessmodel: natuurlijk boeren. Ik ben trots op zijn ambities. Joshua is één van die mensen die de sector weer in de lift helpt. Hij is bescheiden, initiatiefrijk en doortastend. Bij zijn selectie voor Topklas Ondernemen was er even twijfel: gaat het hem lukken? Maar hij heeft de kans met beide handen aangegrepen en is sindsdien enorm gegroeid, zowel qua persoonlijkheid, als in de voortgang van zijn bedrijf.”
bron: Has Year Event. 16 juni 2016.
Klik hier voor de website van Joshua over zijn varkenshoederij.
Klik hier voor Joshua van Wersch in de Kerkraadse Tak.